Tên lửa của lực lượng Houthi được cho là đã đánh trúng trung tâm quyết định của Saudi Aramco, trụ sở công ty khẩn cấp sơ tán, giá dầu Brent tăng hơn 4% trong phiên.

Lực lượng vũ trang Houthi tại Yemen liên tục tấn công các cơ sở hạ tầng dầu khí trọng yếu của Ả Rập Saudi, đẩy rủi ro an ninh năng lượng Trung Đông lên một tầm cao mới. Aramco đã ra lệnh di tản toàn bộ nhân viên tại trụ sở, giá dầu quốc tế tăng mạnh trong phiên giao dịch thứ Năm, nỗi lo về sự gián đoạn nguồn cung ở khu vực vùng Vịnh bỗng tăng vọt.

Tuần trước, một tên lửa đạn đạo của lực lượng Houthi đã đánh vào khu vực Dammam, nơi đặt trụ sở của Aramco. Theo các báo cáo vào ngày 22/6 theo giờ địa phương, Aramco đã yêu cầu toàn bộ nhân viên còn lại tại trụ sở ở Dhahran di tản và chuyển sang làm việc tại nhà vô thời hạn. Một nguồn tin cho biết ba tầng trên cùng của một tòa nhà tại trụ sở đã “bị phá hủy”.

Phía Ả Rập Saudi vẫn chưa xác nhận chính thức vụ tấn công này. Theo truyền hình trung ương Trung Quốc dẫn lời phát ngôn viên lực lượng Houthi ngày 22 trong video tuyên bố, trong 48 giờ qua Houthi đã tiến hành bốn cuộc tấn công quân sự nhằm vào Saudi, sử dụng nhiều tên lửa đạn đạo và máy bay không người lái, lần lượt tấn công toà nhà Bộ Quốc phòng tại Riyadh, sân bay quốc tế King Fahd ở Dammam, các cơ sở của Aramco tại Yanbu và sân bay quốc tế Abha.

Giá dầu Brent kỳ hạn tháng 12 hôm thứ Năm tăng hơn 4% trong phiên và đóng cửa tăng khoảng 4%, đạt 113,17 USD/thùng, mức tăng mạnh nhất kể từ ngày 8/10, cũng là mức đóng cửa cao nhất kể từ 4/5. Dầu WTI của Mỹ trong ngày đã vượt ngưỡng 100 USD/thùng, tăng hơn 3%. Việc giá rủi ro an ninh năng lượng được định giá lại nhanh chóng đang định hình lại toàn cảnh đánh giá về tình hình Trung Đông của nhà đầu tư.

Chi tiết thiệt hại tại trụ sở: Ba tầng bị phá hủy, lệnh di tản không nêu rõ lý do

Dhahran là trung tâm hành chính của tỉnh Đông Saudi, cũng là đầu mối trọng tâm của ngành dầu khí Saudi, Aramco đặt trụ sở tại đây. Theo trang AFP dẫn lời hai nhân viên giấu tên, một tòa nhà trong khuôn viên trụ sở đã bị đánh trực diện, “ba tầng trên cùng đã không còn tồn tại”.

Người phát ngôn liên minh do Saudi dẫn đầu, Turki al-Maliki, trước đó ngày 13/10 thông báo một tên lửa đạn đạo của Houthi đã bị đánh chặn và phá hủy khi đang bay về phía Dammam. Theo Reuters lúc đó, một nguồn tin trực tiếp cho biết trụ sở Aramco đã bị đánh trúng, nhưng chưa rõ tòa nhà bị trúng trực tiếp hay có thể là mảnh vụn của tên lửa bị đánh chặn gây ra.

Chính quyền Saudi đến nay vẫn ít công bố thông tin về thiệt hại cụ thể sau vụ tấn công. Một nguồn tin cho biết lệnh di tản đã được ban hành “nhưng không nêu lý do cụ thể”. Hiện chưa có dấu hiệu cho thấy khu nhà ở cho nhân viên gần trụ sở cũng bị di tản.

Ảnh hưởng đến vận hành: Rủi ro lan tỏa sang khâu sản xuất và xuất khẩu

Dù Aramco chưa lên tiếng về tình hình các cơ sở sản xuất, việc di tản trụ sở đã gửi một tín hiệu mạnh mẽ tới thị trường. Dhahran là đầu não điều hành và điều phối ngành dầu khí Saudi, tính liên tục trong vận hành tại đây liên quan trực tiếp đến năng lực điều phối sản xuất dầu trong toàn quốc.

Theo báo cáo, lực lượng Houthi cũng tuyên bố đã tấn công thành phố cảng Yanbu, đây là một đầu mối xuất khẩu dầu quan trọng của Saudi. Vụ tấn công được cho là đã gây cháy tại cơ sở của Aramco. Phía Saudi chưa xác nhận điều này, tình trạng hoạt động thực tế của điểm xuất khẩu Yanbu vẫn chưa rõ.

Đồng thời, từ đầu tháng này các vụ tấn công nhằm vào sân bay Saudi của lực lượng Houthi đã khiến 22 người thiệt mạng, nhiều sân bay (bao gồm sân bay quốc tế King Fahd ở Dammam) liên tục bị tấn công, càng làm tăng bất ổn cho lưu thông hàng hóa và nhân lực khu vực.

Giá dầu và phản ứng thị trường: Rủi ro được định giá lại nhanh chóng

Giá dầu quốc tế đã phản ứng nhanh chóng và mạnh mẽ với các diễn biến trên. Dầu Brent trong phiên giao dịch từng tăng vọt tới 113,5 USD, tăng 4,3% trong ngày; dầu WTI kỳ hạn tháng 12 của Mỹ đóng cửa tăng 2,39% lên 99,47 USD/thùng, mức cao nhất trong ngày là 100,17 USD.

Truyền thông cho biết, giá dầu Brent từ đầu năm tới nay đã tăng trên 80%, chủ yếu do cuộc chiến Mỹ-Iran làm gián đoạn vận chuyển liên tục ở vùng Vịnh.

Rebecca Babin, nhà giao dịch năng lượng cấp cao tại CIBC Private Wealth Group cho biết: “Các hành động quân sự liên tục cùng rủi ro gia tăng sau bầu cử giữa kỳ đang cung cấp nền tảng cho giá dầu. Thị trường khó duy trì đà tăng nhưng cũng không đủ niềm tin để bán tháo.”

Trên phạm vi rộng hơn, tâm lý rủi ro địa chính trị cộng với làn sóng bán tháo cổ phiếu nhóm AI trên sàn công nghệ đã tạo hiệu ứng lan tỏa, gây áp lực lên toàn bộ thị trường Mỹ.

Chỉ số S&P 500 hôm thứ Năm giảm 1,43%, Nasdaq 100 giảm 2,90%, trong khi ngành năng lượng kháng cự tốt, chỉ giảm nhẹ 0,74%. Chỉ số USD giảm, các đồng tiền trú ẩn như Yên và Franc tăng mạnh, lợi suất trái phiếu Mỹ giảm mạnh, kỳ hạn 10 năm xuống dưới mốc 5%.

Tình hình an ninh khu vực: Houthi tăng cường tấn công, Iran đe dọa mở rộng xung đột

Cuộc tấn công vào trụ sở Aramco xảy ra trong bối cảnh lực lượng Houthi gia tăng đánh vào cơ sở hạ tầng Saudi trong gần hai tuần. Ngoài Dhahran và Yanbu, lực lượng này còn nói đã tấn công Bộ Quốc phòng Riyadh, nhiều sân bay trên toàn Saudi liên tục bị tấn công.

Đồng thời, Hải quân Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran đã tuyên bố đánh trúng bốn tàu chở hàng ở vùng Vịnh phía bắc, ba tàu khác trúng thủy lôi ở phía tây eo Hormuz. Iran còn cảnh báo nếu Mỹ tiếp tục khuyến khích tàu thuyền đi qua eo Hormuz có thể sẽ tấn công các căn cứ quân sự của Mỹ, đồng thời nói sẽ mở rộng phạm vi xung đột.

Theo truyền hình trung ương Trung Quốc dẫn báo The New York Times ngày 21, quân đội Mỹ và Israel đã lên kế hoạch cụ thể để tái tấn công Iran sau khi kết thúc bầu cử giữa kỳ Mỹ. Bản tin này càng củng cố kỳ vọng của thị trường rằng sau bầu cử, tình hình Trung Đông có thể sẽ có một vòng leo thang mới, tiếp tục tăng sức ép rủi ro lên thị trường năng lượng.