Mưu tính thực sự của Bescent: ép giá Mỹ trái phiếu CTA, đẩy lợi suất kỳ hạn 10 năm lên 4,3%?

Một loạt biện pháp can thiệp thị trường trái phiếu của Bộ trưởng Tài chính Mỹ Besant bị cho là đang ép lợi suất trái phiếu quốc gia xuống thấp – hoặc muốn lợi dụng vị thế bán khống gần mức cực hạn lịch sử của các quỹ CTA để cố tình kích hoạt một đợt siết bán khống quy mô lớn, nhằm đẩy lợi suất trái phiếu kỳ hạn 10 năm xuống quanh mức 4,3% trước thềm bầu cử giữa nhiệm kỳ, tạo không gian chính trị cho chính quyền Trump.

Ngày 25 tháng 8, phóng viên Charlie Gasparino của Fox Business đăng trên mạng xã hội X cho biết, các lãnh đạo cấp cao Phố Wall tiết lộ mục tiêu của Besant là "làm cho phe bán khống trái phiếu phải khiếp sợ", các biện pháp bao gồm mua lại trái phiếu quốc gia, tăng phát hành tín phiếu ngắn hạn, thậm chí hủy bỏ các loại kỳ hạn siêu dài như kỳ hạn 20 năm, với kỳ vọng đẩy lợi suất 10 năm từ mức hiện tại lên tới 5%, sau đó tận dụng lực mua bù vị thế để đẩy nó xuống trở lại.

Phân tích cho rằng, tác động thị trường của logic này không thể xem nhẹ: dữ liệu mới nhất từ bàn giao dịch phái sinh của Goldman Sachs cho thấy, các quỹ xu hướng CTA hiện đang nắm giữ các vị thế bán khống trái phiếu ở mức cao trong nhiều năm, nếu giá tăng lên 2 độ lệch chuẩn, quy mô mua bù bán khống sẽ lập kỷ lục lịch sử.

Can thiệp của Besant cho đến nay hiệu quả còn hạn chế. Lợi suất trái phiếu Mỹ tiếp tục tăng trong phiên sáng Thứ Hai, chỉ khi Bộ Tài chính tiết lộ với CNBC sẽ sử dụng tới 954 tỷ USD từ Tài khoản Tổng quát của Bộ Tài chính (TGA) làm hỗ trợ, thì lợi suất mới hạ nhiệt nhẹ.

Mua lại trái phiếu quốc gia chỉ là "phô trương", lợi suất không chịu áp lực giảm

Cuộc tranh luận xung quanh "thẻ bài mua lại trái phiếu quốc gia" của Besant đã sôi động từ lâu. Các nhà phê bình chỉ ra rằng quy mô mua lại lần này so với thâm hụt, tổng nợ và lạm phát cao là rất nhỏ bé, hoàn toàn không đủ sức đảo chiều quỹ đạo đi lên của lợi suất.

Thực tế đã chứng minh nhận định này. Bước sang tuần này, lợi suất tiếp tục leo dốc cùng với giá dầu. Sau đó, Bộ Tài chính gửi tín hiệu với truyền thông rằng sẽ dùng ngân sách từ TGA hỗ trợ, giúp lợi suất chỉ hạ nhẹ nhưng tác động vẫn rất giới hạn.

Can thiệp của Besant còn làm bùng lên bất đồng nội bộ. Theo thông tin, động thái này khiến Chủ tịch Fed – Walsh cảm thấy không hài lòng, nên quyết tâm thu hẹp bảng cân đối của Fed cũng giảm rõ – giới quan sát cho rằng, động tác này thực tế đã khiến bảng cân đối của Bộ Tài chính và Fed bị "gắn kết" ở một mức độ nhất định.

Logic trọng tâm của Besant: Mua thời gian, không phải đảo chiều xu hướng

Tuy nhiên, nếu chuyển trọng tâm hành động của Besant từ "ép lợi suất giảm" sang "mua thời gian", thì logic chiến lược sẽ trở nên rõ ràng hơn.

Bản thân Besant xuất thân là một nhà giao dịch, rất hiểu về giao dịch chiến thuật và chiến lược. Khi triển vọng Quốc hội sẽ cắt giảm thâm hụt ngân sách là rất mờ mịt, bất kỳ nỗ lực nào nhằm đảo chiều xu hướng lợi suất đều sẽ vô ích. Nhưng nếu mục tiêu chỉ là duy trì sự ổn định bề mặt thị trường trước kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ, thì lựa chọn chiến thuật sẽ hoàn toàn khác biệt.

Charlie Gasparino của Fox Business dẫn lời lãnh đạo cấp cao Phố Wall nắm rõ suy nghĩ của Besant khẳng định, Besant sẵn sàng "bất chấp mọi giá" để gây áp lực lên phe bán khống trái phiếu, bao gồm cả mua lại, điều chỉnh cơ cấu phát hành nợ, thậm chí hủy bỏ một số loại kỳ hạn dài.

Phân tích cho rằng, nhận định này cho thấy trọng tâm hiện tại của Besant không phải giải quyết các vấn đề cấu trúc của áp lực lợi suất lên, mà là gây áp lực công nghệ chính xác lên điểm yếu kỹ thuật của thị trường.

Vị thế bán khống CTA đạt kỷ lục, điều kiện siết bán khống đã hội tụ

Yếu tố then chốt giúp logic siết bán khống của Besant hình thành là cấu trúc vị thế trên thị trường trái phiếu hiện nay.

Theo báo cáo hàng tuần mới nhất của bàn giao dịch phái sinh của Goldman Sachs, các quỹ CTA và chiến lược đeo đuổi xu hướng hiện đang nắm giữ vị thế bán khống quy mô lớn trên toàn cầu; nếu đo bằng DV01 (nghĩa là lãi/lỗ khi lãi suất thay đổi 1 điểm cơ bản) thì khoảng 155 triệu USD, đang ở vùng thấp trong nhiều năm (tức là vị thế bán khống đạt mức cao nhất trong nhiều năm), các tín hiệu xu hướng tại các thị trường lớn đều duy trì ở mức âm trong thời gian dài.

Goldman Sachs tiếp tục đánh giá, trong kịch bản hiện nay, nếu trái phiếu tiếp tục giảm giá, không gian bán khống gia tăng của CTA đã bị hạn chế; nhưng nếu giá phục hồi, có thể kích hoạt việc mua bù vị thế bán khống quy mô lớn – nếu giá tăng 2 độ lệch chuẩn trong vòng một tháng, quy mô mua bù và mua lại tổng cộng có thể đạt tới 150 triệu USD DV01. Quan trọng hơn là, trong điều kiện hiện tại, việc giá tăng gấp đôi độ lệch chuẩn sẽ khiến quy mô mua bù bán khống lập kỷ lục lịch sử.

Từ đầu năm đến nay, vị thế bán khống trái phiếu của CTA liên tục được tích lũy lên gần mức cực đại lịch sử, điều này có nghĩa rằng một khi giá đảo chiều, hoạt động mua bù bán khống sẽ tự củng cố, khuếch đại theo từng cấp độ.

Cửa sổ trước bầu cử: 4,3% là mục tiêu, bầu cử giữa nhiệm kỳ là điểm kết thúc

Nhìn tổng thể, mục tiêu chiến thuật của Besant đã khá rõ ràng: sử dụng một loạt biện pháp can thiệp để kích hoạt giá trái phiếu tăng, từ đó buộc các quỹ CTA bán khống phải mua lại, tạo hiệu ứng phản hồi tích cực giữa giá tăng và đóng vị thế bán khống, cuối cùng ép lợi suất 10 năm xuống ngưỡng 4,3% từ mức hiện tại.

Lịch trình chính trị cho mục tiêu này cũng rất rõ ràng. Khoảng hai tháng nữa là tới bầu cử giữa nhiệm kỳ, nếu lợi suất có thể giảm về vùng trọng yếu trước đó, một mặt sẽ kéo mặt bằng lãi suất thế chấp đi xuống, mặt khác sẽ giúp chính phủ Trump có một câu chuyện thành tích đem ra tuyên truyền – ngay cả khi giá dầu tăng, căng thẳng địa chính trị leo thang thì vẫn đạt được mục tiêu giảm lãi suất.

Tất nhiên, cũng như thực tế giá dầu và thỏa thuận ngừng bắn Iran đã cho thấy, khi bầu cử giữa nhiệm kỳ kết thúc, các yếu tố thực tế của thị trường cuối cùng sẽ khôi phục quyền chi phối. Khi đó, áp lực lợi suất lên mang tính cấu trúc và hiệu ứng thẩm thấu của định giá cổ phiếu có thể sẽ trở lại mạnh mẽ hơn. Nhưng trước thời điểm đó, nhà đầu tư cần cảnh giác cao với các động thái siết chặt bán khống trái phiếu Mỹ ngày càng căng thẳng – theo tín hiệu thị trường tuần trước, quá trình này có thể sẽ bùng nổ dồn dập trong vài ngày tới.