Liệu Elon Musk sẽ bị “tính sổ sau bầu cử”? Deutsche Bank: Càng thiếu hụt sức mạnh tính toán, SpaceX càng kiếm được nhiều tiền, rủi ro chính trị bị đánh giá quá cao

Báo cáo nghiên cứu mới nhất của Deutsche Bank cho rằng, mặc dù sau cuộc bầu cử giữa kỳ đã xuất hiện nhiều lo ngại về rủi ro chính trị đối với SpaceX, nhưng tổng thể công ty này vẫn đang ở vị trí khá vững chắc — không gian để Quốc hội can thiệp vào các hoạt động kinh doanh cốt lõi là hữu hạn, thậm chí việc siết chặt giám sát năng lực AI tiềm năng còn có thể phản tác dụng và làm tăng doanh thu cho công ty. Tuy nhiên, ngân hàng này cũng đồng thời chỉ ra rằng lập trường chính sách của tân Thống đốc bang Texas, tiến độ thương mại hóa trung tâm dữ liệu quỹ đạo, cũng như triển vọng giám sát về khả năng hợp nhất tiềm năng giữa SpaceX và Tesla vẫn là các biến số cần tiếp tục theo dõi.

Theo tin từ Bản tin Giao dịch Truy Phong, nhà phân tích Edison Yu của Deutsche Bank đã phát hành báo cáo vào ngày 6 tháng 11, hệ thống hóa các rủi ro chính trị mà SpaceX phải đối mặt sau cuộc bầu cử giữa kỳ. Báo cáo chỉ ra rằng, Elon Musk đã cung cấp rất nhiều hỗ trợ tài chính cho Đảng Cộng hòa, từ đó thị trường nảy sinh lo ngại về rủi ro trả đũa chính trị, nhưng nỗi lo này đã bị thổi phồng lên nhiều.

Báo cáo cũng cảnh báo, tuyên bố cứng rắn của tân Thống đốc bang Texas về trung tâm dữ liệu là điểm rủi ro ngắn hạn đáng chú ý nhất hiện nay. Nếu Texas siết chặt giám sát các trung tâm dữ liệu AI, tiến độ mở rộng năng lực tính toán của SpaceX tại bang này có thể bị chậm lại, chi phí tăng lên, nhưng dự kiến tác động này đến ước tính tổng thể của công ty là hạn chế trước năm 2027.

Báo cáo duy trì xếp hạng "mua vào" đối với SpaceX, giá mục tiêu 250 USD, trong khi giá đóng cửa ngày 5/11 là 123,62 USD.

Không gian để Quốc hội can thiệp là hạn chế, hợp đồng cốt lõi khó bị thay thế

Báo cáo chỉ ra rằng, các hợp đồng phóng tên lửa và truyền thông vệ tinh của SpaceX đều ký kết với các cơ quan hành pháp liên bang, bao gồm cả NASA, Space Force, v.v., kênh để Quốc hội can thiệp trực tiếp vào các hợp đồng này là cực kỳ hạn chế.

Điều cốt lõi hơn, ở nhiều lĩnh vực kinh doanh hiện tại, thị trường không tồn tại nhà cung cấp thay thế khả thi. Báo cáo lấy ví dụ về việc ứng dụng "Starshield" tại Ukraine, chỉ ra rằng nếu Quốc hội cố gắng cắt giảm ngân sách liên quan, lợi ích bị tổn hại cuối cùng có thể sẽ là của chính nước Mỹ chứ không phải SpaceX.

Trong lĩnh vực năng lực AI, báo cáo đề cập rằng giữa chính phủ và SpaceX tồn tại một thỏa thuận hợp tác năng lực tính toán dạng tin đồn, phía đối tác là Bộ Quốc phòng Mỹ (DoW).

Ngoài ra, báo cáo còn chỉ ra rằng, nếu SpaceX và Tesla tìm cách sáp nhập, Quốc hội không có quyền ngăn chặn trực tiếp, bởi các vấn đề chống độc quyền thuộc trách nhiệm của Ủy ban Thương mại Liên bang (FTC) và Bộ Tư pháp (DOJ), tuy nhiên, các phiên điều trần của Quốc hội có thể gây trì hoãn cho quá trình sáp nhập.

Lập trường của tân Thống đốc bang Texas là biến số gần nhất và trực tiếp nhất

Deutsche Bank coi lập trường chính sách của tân Thống đốc bang Texas là rủi ro chính trị có ảnh hưởng thực tế nhất hiện nay. Vị tân Thống đốc này khi trả lời phỏng vấn CNN đã khẳng định rõ:

“Texas luôn là một bang thân thiện với doanh nghiệp, nhưng khi tôi làm Thống đốc, điều thay đổi là, đó phải là một mối quan hệ hợp tác mang lại lợi ích cho người Texas... Các trung tâm dữ liệu đã đặt chân vào hầu hết các cộng đồng nông thôn mà không có quy tắc hay luật nào để bảo vệ người Texas... Chúng ta cần dừng các hoạt động về trung tâm dữ liệu cho tới khi những biện pháp bảo vệ này được thiết lập... Tôi không ghét các trung tâm dữ liệu, tôi chỉ ghét cách họ tận dụng Texas, và điều này sẽ chấm dứt khi tôi làm Thống đốc.”

Deutsche Bank cho rằng, tuyên bố này sẽ có khả năng khiến Texas chỉ siết chặt kiểm tra đối với các dự án trung tâm dữ liệu, thay vì cấm hoàn toàn. Báo cáo dự đoán, phần lớn năng lực tính toán của SpaceX vào năm 2027 sẽ được triển khai ngoài Texas (quy mô từ 8 đến 10GW), do đó ảnh hưởng ngắn hạn đến ước tính công ty là không lớn. Tuy nhiên, kế hoạch mở rộng sau năm 2028 còn nhiều bất định, Louisiana và các khu vực mà SpaceX đang tích cực triển khai có thể trở thành lựa chọn thay thế.

Ở góc độ chi phí, Deutsche Bank lưu ý rằng nếu môi trường quản lý tại Texas trở nên nghiêm ngặt hơn, chi phí xây dựng năng lực tính toán bổ sung của SpaceX tại bang này có thể vượt quá 35 USD mỗi watt.

Nguồn cung năng lực siết lại có thể ngược lại có lợi cho doanh thu của SpaceX

Song song đó, Deutsche Bank trong báo cáo đã đưa ra một luận điểm đảo chiều đáng chú ý: nếu chính sách của Texas dẫn đến việc mở rộng tổng thể năng lực tại Mỹ bị chậm lại rõ rệt, SpaceX lại có thể được hưởng lợi từ đó.

Báo cáo chỉ ra rằng, SpaceX đã thể hiện năng lực xây dựng hạ tầng tính toán nhanh hơn và rẻ hơn các đối thủ. Những hợp đồng neo cloud mới ký với khách hàng đều có điều khoản hủy trong 90 ngày, giúp công ty tận dụng linh hoạt khi giá thị trường giao ngay tăng mạnh.

Deutsche Bank cho rằng, nếu nguồn cung năng lực của toàn ngành bị hạn chế, SpaceX có thể nâng giá bán đáng kể trong vài năm tới, từ đó thúc đẩy tăng trưởng doanh thu và EBITDA, đồng thời giảm đầu tư vốn. Báo cáo dùng thuật ngữ “động lực kỳ lạ” để mô tả kịch bản này — nền tảng kinh doanh cải thiện, nhưng nhà đầu tư có thể sẽ chấp nhận mức “bội số định giá AI” thấp hơn cho công ty.

Trước sự bất ổn về chính sách ở Texas, gần đây Elon Musk đã công khai phát biểu: “Trung tâm dữ liệu trên không gian hiện nay trông khá hấp dẫn.” Tuyên bố này đã đưa trung tâm dữ liệu quỹ đạo (ODC) trở lại tầm ngắm của thị trường.

Deutsche Bank chỉ ra, hiện tại nhà đầu tư còn nghi ngờ về tính khả thi thương mại của trung tâm dữ liệu quỹ đạo. Báo cáo cho rằng, khả năng tái sử dụng nhanh chóng của Starship, cùng với sản xuất quy mô lớn tấm pin mặt trời và bộ tản nhiệt trong nước, sẽ là chìa khóa để giải phóng giá trị kinh tế của trung tâm dữ liệu quỹ đạo. Dự báo chuẩn của Deutsche Bank đặt ra rằng đến cuối năm 2029, quy mô triển khai trung tâm dữ liệu quỹ đạo có thể đạt 500MW.

Về lĩnh vực phóng tên lửa, Deutsche Bank cho biết, việc phê duyệt giấy phép phóng không gian thương mại và giám sát an toàn công cộng thuộc trách nhiệm liên bang, chủ yếu do Cục Hàng không Liên bang (FAA) quản lý, Thống đốc bang Texas không thể can thiệp trực tiếp.

Tuy nhiên, báo cáo cũng cảnh báo, Thống đốc có thể tạo ra sự cản trở trong việc mở rộng Starbase thông qua quyền sử dụng đất, giấy phép cấp bang, điều chỉnh chính sách ưu đãi cũng như sửa đổi luật về đóng cửa bãi biển trong tương lai, làm tăng độ khó cho việc mở rộng.