CEO của Broadcom (AVGO.US): Rào cản tiếp theo của AI không phải là chip mà là vốn, nhưng nhiều nhà đầu tư lại "giống như con bạc"

Ứng dụng tài chính thông minh cho biết, Chủ tịch kiêm CEO của Broadcom (AVGO.US) - Hock Tan phát biểu tại Singapore vào thứ Hai rằng, khi ngành công nghiệp tiếp tục mở rộng chi tiêu cho cơ sở hạ tầng để hỗ trợ các mô hình ngày càng mạnh mẽ, vốn – chứ không phải nguồn cung chip – sẽ trở thành rào cản lớn nhất đối với sự phát triển trí tuệ nhân tạo. Ông đồng thời cảnh báo về sự đổ xô của các nhà đầu tư, cho rằng nhiều người chỉ đơn giản như những kẻ đánh bạc, gần như không hiểu gì về đối tượng đặt cược của mình.

Hock Tan đã chia sẻ tại buổi tọa đàm về chất bán dẫn tại Hội nghị "Châu Á hướng tới tương lai" lần đầu tiên do DBS tổ chức: "Nhiều nhà đầu tư hoàn toàn không biết mình đang đầu tư vào gì." Họ "đặt ra kỳ vọng vô cùng phi thực tế và rồi sau cùng nhận ra, họ gần như đang ở trong một sòng bạc". Cùng sân khấu với ông là CEO của Intel (INTC.US) – Lip-Bu Tan, và người dẫn chương trình là CEO DBS – Tan Su Shan.

Nút thắt luôn thay đổi vị trí, cuối cùng lại chuyển sang tiền

Hock Tan nhận định: Các rào cản trong chuỗi cung ứng sẽ lần lượt được giải quyết, nhưng vốn sẽ còn lại. Ông phát biểu tại sự kiện: "Tôi cho rằng vốn có thể là rào cản lớn nhất." Theo lời ông, các công ty đang từng bước giải quyết tình trạng thiếu wafer và bộ nhớ, nhưng các nút thắt này không biến mất mà chỉ liên tục thay đổi vị trí.

Theo báo cáo, ông nhìn lại hai năm qua “đã chứng kiến hàng loạt nút thắt xuất hiện, nhưng chúng tôi đã vượt qua được chúng”, và dự đoán tình trạng thiếu bộ nhớ “có thể sẽ không còn sau một năm”, còn wafer dự kiến sẽ "cải thiện trong năm 2028 hoặc 2029". Sau chuỗi "wafer, bộ nhớ, điện, đất đai", rào cản lớn nhất là vốn.

Hock Tan chỉ ra rằng, các phòng thí nghiệm hàng đầu như OpenAI và Anthropic đã chứng minh các mô hình mới nhất triển khai trong các ứng dụng hỗ trợ AI cá nhân có thể tạo ra doanh thu khả quan, nhưng việc huy động vốn sẽ trở thành nút thắt chính ở giai đoạn tới.

Ông nói rõ hơn: Động lực thực sự không phải là “bán xẻng” mà là liệu các công ty AI tiên phong có thể tạo ra các mô hình đủ giá trị, đem lại lợi nhuận, và chứng minh tính hợp lý của cuộc đua xây dựng này hay không. Giá trị đang chuyển dịch lên tầng cao hơn của chuỗi ngành, chỉ cung cấp phần cứng sẽ không đủ để duy trì sự phát triển bùng nổ này.

“Vẫn đang lỗ”: Vừa ghi nhận OpenAI vừa giữ thái độ dè dặt

Về vấn đề định giá, Hock Tan có quan điểm trái ngược với lời đồn trên thị trường – ông không cho rằng OpenAI bị định giá quá cao. Theo báo cáo, công ty này đang tìm kiếm ít nhất 30 tỷ USD huy động vốn với định giá 1,4 nghìn tỷ USD.

Tuy nhiên, ông giải thích con số này khá thận trọng. Truyền thông dẫn lời ông nói OpenAI trong tháng 9 đạt doanh thu hàng năm khoảng 50 tỷ USD, đây thực sự chỉ ra một mô hình kinh doanh khả thi, nhưng “gần như không đảm bảo khả năng lợi nhuận lâu dài”. “Hiện tại họ vẫn đang lỗ vì chi phí đào tạo quá lớn," ông nói, "Nói thẳng, ở thời điểm này, điều này không nói lên được gì cả, chỉ thể hiện tiềm năng tăng trưởng doanh thu khổng lồ cho các mô hình AI tạo sinh tiên tiến."

Ông còn thẳng thắn chỉ trích chi tiêu AI ở doanh nghiệp. Ông ví von: Người phát triển mô hình cần tìm khách hàng thực sự tạo ra lợi nhuận từ việc triển khai công nghệ, thay vì dựa vào những người dùng “đang lãng phí tiền”. “Khi nhỏ, bạn ra quán game, chơi, bố mẹ cho 10 USD mua token, bạn tiêu hết sau 10 phút chẳng học được gì," ông nói, "rất nhiều doanh nghiệp ngày nay cũng vậy”. Ông đồng thời hoài nghi về việc liệu một nhóm doanh nghiệp đang chi tiêu cho AI có lãng phí tiền hay không, và đặt nghi vấn về kinh tế lâu dài của các phòng thí nghiệm AI liên tục lỗ.

Broadcom: Người nói vốn là rào cản lớn nhất đang vận động vốn giúp khách hàng

Hock Tan không chỉ là người quan sát – Broadcom đang tích cực tham gia vào chuỗi tài chính cho cơ sở hạ tầng AI, trở thành một trong những trung gian vốn lớn nhất trên chuỗi này.

Theo báo cáo ngày 7 tháng 10, Broadcom đang tiến hành đàm phán sơ bộ về việc sắp xếp khoản tài trợ nợ hơn 50 tỷ USD cho OpenAI, nhằm hỗ trợ OpenAI mua các chip AI tùy chỉnh do hai công ty hợp tác phát triển. Theo nguồn tin, Apollo Global Management và Blackstone đã liên hệ Broadcom để trở thành bên cho vay trong giao dịch này, các cuộc đàm phán vẫn ở giai đoạn đầu, quy mô cuối cùng có thể thay đổi; khoản vay này có thể bao gồm năng lực tính toán vài gigawatt, dự kiến sẽ hoàn thành vào cuối năm nay.

Broadcom đồng thời cũng là bên cung cấp vốn cho Anthropic. Hồ sơ IPO phiên bản bí mật của Anthropic cho thấy Broadcom đã đồng ý cung cấp tối đa 42 tỷ USD tài trợ cho Anthropic để hỗ trợ chi tiêu cho cơ sở hạ tầng AI; số tiền này tương đương khoảng một phần ba hợp đồng thuê năng lực TPU trị giá 125,2 tỷ USD trong 5 năm của Anthropic. Hồ sơ còn tiết lộ Broadcom có thể chỉ định đối tác tài trợ, công cụ nợ liên quan có thể chuyển đổi thành cổ phần Anthropic. Anthropic dự kiến sẽ trở thành khách hàng lớn nhất cho mảng thiết kế chip của Broadcom vào năm 2027 – Broadcom tự dự báo doanh thu chất bán dẫn AI tài khóa 2027 khoảng 115 tỷ USD, tài khóa 2028 khoảng 230 tỷ USD.

Theo tổng hợp của Proactive Investors, gói tài trợ liên quan Anthropic được báo cáo có quy mô trên 60 tỷ USD, trong đó 42 tỷ USD là nợ cao cấp do Broadcom đảm bảo, 18 tỷ USD là nợ thứ cấp không có đảm bảo của Broadcom, do Blackstone làm chủ đạo, phân phối qua syndicate từ tháng 10. Cộng thêm khoản tài trợ 35 tỷ USD mà Broadcom hợp tác với Apollo và Blackstone hoàn thành vào tháng 6 năm nay, cùng khoản tài trợ đang đàm phán cho OpenAI, tổng số vốn mà Broadcom tham gia bố trí đã vượt 145 tỷ USD. Ngoài ra, Anthropic và xAI được cho là đã cam kết trả khoảng 161,2 tỷ USD tiền thuê thiết bị cho Broadcom đến năm 2029.

Nói cách khác, người tuyên bố “vốn là rào cản lớn nhất” lại chính là người đang dùng bảng cân đối kế toán để giải quyết bài toán vốn cho khách hàng. Đây cũng chính là điểm nghi ngại lớn nhất của thị trường đối với các giao dịch AI.

Bằng chứng ngược: Một vụ IPO bị rút lại, một báo cáo doanh thu gây tranh cãi

Cảnh báo của Hock Tan có minh họa thực tế. Công ty trung tâm dữ liệu Australia Firmus Grid, nhận đầu tư từ Nvidia (NVDA.US), Blackstone và Coatue, tuần trước đã hủy kế hoạch IPO trị giá 5,5 tỷ USD.

Firmus dự kiến phát hành với giá 11 AUD/cổ phiếu, tương ứng giá trị vốn chủ sở hữu khoảng 30,4 tỷ USD, gần gấp ba lần định giá 10,5 tỷ USD của công ty cách đây chưa đầy ba tháng; ngày 9 tháng 10, công ty thông báo rút hồ sơ niêm yết tại Sở giao dịch chứng khoán Australia do biến động thị trường gần đây, chuyển sang tìm kiếm tài trợ tư nhân, hiện đang đàm phán vòng huy động 2-3 tỷ USD. Trong khi đó, doanh thu tài khóa 2026 của công ty chỉ đạt 51 triệu USD, chỉ hoàn thành 46 MW trên tổng 912 MW đang phát triển – các nhà đầu tư được yêu cầu định giá cho một tương lai còn chủ yếu nằm trên giấy tờ hợp đồng và kế hoạch dự án.

Tuần trước đó, định giá các giao dịch AI cũng trải qua sóng gió. Theo báo cáo, OpenAI vào cuối tháng 9 đạt doanh thu hàng năm “gần 50 tỷ USD”, thấp hơn khoảng 20 tỷ USD so với con số gần 70 tỷ USD mà công ty từng ám chỉ cho nhà đầu tư, tin này khiến cổ phiếu công nghệ Mỹ giảm chung ngày 8 tháng 10: chỉ số Nasdaq Composite giảm 1,3% xuống 27.193,34 điểm. Tuy nhiên, sự khác biệt này chủ yếu do phương pháp thống kê – con số cao hơn là phía nhà đầu tư của OpenAI tính lại theo cách Anthropic, mà Anthropic tính luôn khoản chi của khách hàng mua mô hình qua AWS, Google Cloud vào doanh thu, còn OpenAI thì không.

Lời phát biểu của Hock Tan trong cùng sự kiện đã khéo léo phản ứng với kiểu “tranh cãi cách tính” này: ông không phủ nhận đà tăng trưởng, nhưng từ chối đồng nhất tăng trưởng với lợi nhuận.

Lãi suất cao đang khóa chặt chuỗi tài chính này

Làm cho “vốn trở thành rào cản” thực tế hơn là giá tiền. Hiện tại, lãi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm giữ ở mức khoảng 5,25%, gần mức cao nhất trong 24 năm được thiết lập đầu tuần trước.

Morgan Stanley ước tính, cơ sở hạ tầng AI đến 2028 cần khoảng 1,5 nghìn tỷ USD vốn ngoại – điều này khiến “có lấy được tiền không” trở thành biến số đi trước cả nhu cầu chip. Dữ liệu tài chính của Broadcom chưa cho thấy áp lực: doanh thu quý 3 tài khóa 2026 (kết thúc ngày 2 tháng 8) đạt 29,6 tỷ USD, tăng 86% so với cùng kỳ, trong đó thu nhập chất bán dẫn AI đạt 16,7 tỷ USD, tăng 221%, chiếm 56% tổng doanh thu; công ty dự báo doanh thu quý 4 là 34,8 tỷ USD, thu nhập chất bán dẫn AI là 21,7 tỷ USD, đồng thời nâng dự báo thu nhập AI cả năm lên 58 tỷ USD từ mức 56 tỷ USD. Tính đến chốt phiên ngày 9 tháng 10, Broadcom ở mức 361,54 USD/cổ phiếu, giá trị thị trường khoảng 1,73 nghìn tỷ USD.

Một ý kiến khác từ Intel tại hội thảo. Theo báo cáo, Lip-Bu Tan cho rằng AI có tác động lớn hơn cả Internet: làn sóng đầu là huấn luyện, tiếp theo là suy luận và vật lý AI. Ông liệt kê bộ nhớ, chuỗi cung ứng và điện là các rào cản và dự đoán tương lai sẽ không phải “một chip thống trị tất cả”, mà sẽ là kiến trúc “XPU” – kết hợp GPU, CPU và bộ tăng tốc chuyên dụng. Ông còn nói, phần cứng sẽ vẫn cung không đủ cầu trong 2-3 năm tới, chip nhớ có thể là phần đầu tiên mất đi động lực. Người dẫn hội nghị – Tan Su Shan – cho biết, thị trường đang tái định giá rủi ro cho vốn AI.

Các tổ chức nhìn nhận bài toán này ra sao?

Đánh giá vai trò của Broadcom trong thị trường có sự phân hóa rõ rệt.

Chuyên gia Seaport Research – Jay Goldberg nói: “Nvidia đã sử dụng một bảng cân đối kế toán khổng lồ, Broadcom buộc phải theo sau.” Ông coi động thái tài trợ của Broadcom là theo sau đối thủ.

Đối tác quản lý Rothschild & Co – Robert Leitao lo lắng ở mức độ tiên quyết hơn: thị trường “đang tập trung quá lớn vào một canh bạc – liệu hai công ty này có thể tạo ra đủ doanh thu để hỗ trợ tất cả khoản tài trợ hay không”. Hồ sơ IPO của Anthropic cũng thừa nhận Broadcom vừa là nhà cung cấp phần cứng vừa là bên tài trợ vốn, dẫn đến xung đột lợi ích tiềm tàng, có thể ảnh hưởng giá cả và khả dụng năng lực tính toán.

Một số tổ chức cho rằng thị trường đã đánh giá quá mức rủi ro. Theo Pluang dẫn quan điểm bán, Broadcom được khuyến nghị “mua vào”, giá mục tiêu 450 USD, hàm ý mức tăng 25%, lý do là thị trường đánh giá quá cao rủi ro của 29 tỷ USD bảo đảm và 42 tỷ USD nợ chuyển đổi liên quan Broadcom, trong khi công ty có dòng tiền mạnh, mức phơi nhiễm giới hạn và thu nhập từ AI vẫn dự kiến đạt 230 tỷ USD cùng EPS trên 30 USD vào tài khóa 2028.

Tính theo giá đóng cửa ngày 9 tháng 10, hệ số P/E (TTM) của Broadcom đã gần 70 lần. Đối với một công ty vừa treo khẩu hiệu “vốn là rào cản lớn nhất” vừa vận động vốn cho khách hàng, mức thị trường sẵn sàng trả giá cho câu khẩu hiệu này có lẽ còn khó trả lời hơn chính câu hỏi đó.