Bắt buộc “giao dịch mô phỏng 5 ngày”! Nhằm “hạ nhiệt” đòn bẩy ETF, Hàn Quốc liên tục áp dụng các biện pháp mới

Các cơ quan quản lý Hàn Quốc đang sử dụng một loạt các rào cản gia nhập phức tạp để kiềm chế làn sóng ETF đòn bẩy từng gây biến động mạnh cho thị trường. Yêu cầu bắt buộc giao dịch mô phỏng đã trở thành “giọt nước làm tràn ly” khiến nhà đầu tư cá nhân nản chí, khiến khối lượng giao dịch các sản phẩm liên quan giảm hơn 90% so với đỉnh cao trước đó.

Theo Bloomberg ngày 29/8, các ETF đòn bẩy đơn cổ phiếu liên kết với Samsung Electronics và SK Hynix, tổng giá trị giao dịch trong tháng 8 chỉ còn 4% so với đỉnh tháng 6 và sẽ ghi nhận dòng vốn rút ròng hàng tháng đầu tiên kể từ khi niêm yết. Đến ngày 27/8, tổng quy mô tài sản quản lý các ETF này đã giảm từ 11,4 tỷ USD (đỉnh cuối tháng 6) xuống còn 5 tỷ USD, quy mô rút ròng chỉ tính riêng tháng 8 đạt khoảng 1 tỷ USD.

Biện pháp siết chặt quản lý mới nhất là quy định bắt buộc giao dịch mô phỏng áp dụng từ 19/8—nhà đầu tư phải tải phần mềm chuyên dụng chỉ hỗ trợ hệ điều hành Windows trên máy tính, thực hành giao dịch ảo ít nhất một giờ mỗi ngày, liên tục trong 5 ngày mới được phép giao dịch thực tế. Nhiều nhà đầu tư cá nhân Hàn Quốc cho biết rào cản này “quá phiền phức”, khiến họ từ bỏ ý định tham gia. Chuyên gia phân tích Bloomberg Intelligence Rebecca Sin nhận định: "Khi các quy định tiếp tục siết chặt, dòng vốn rút có thể kéo dài trong ngắn hạn. Chính quyền Hàn Quốc đã chuyển từ hỗ trợ sang chủ động kìm hãm các sản phẩm này."

Đáng chú ý, việc siết quản lý đã bước đầu phát huy hiệu quả. Chỉ số biến động thị trường chứng khoán Tổng hợp Hàn Quốc (Kospi) đã giảm từ mốc 97 cuối tháng 6 xuống vùng thấp nhất bốn tháng quanh 50, sự ổn định thị trường được cải thiện rõ rệt.

Từ "công cụ hút vốn" đến "quả bom chính trị"

Loạt ETF đòn bẩy đơn cổ phiếu này được ra mắt lần đầu tiên vào tháng 5 năm nay, với mục tiêu thu hút dòng tiền nhà đầu tư cá nhân trở lại thị trường trong nước. Tuy nhiên, sau khi niêm yết, các sản phẩm này lập tức gây “bão” cho thị trường—ở thời kỳ sôi động nhất, tổng giá trị giao dịch hai cổ phiếu Samsung Electronics, SK Hynix cùng các ETF đòn bẩy liên quan từng chiếm trên 80% tổng giá trị giao dịch toàn thị trường chứng khoán Hàn Quốc (4,3 nghìn tỷ USD), kéo theo biến động giá mạnh.

Hai ông lớn bán dẫn này là mắt xích cốt lõi của chuỗi cung ứng AI toàn cầu, các sản phẩm đòn bẩy liên quan cam kết đem lại lợi nhuận gấp đôi biên độ tăng/giảm hàng ngày của cổ phiếu cơ sở, nhanh chóng thu hút một lượng lớn nhà đầu tư cá nhân tham gia. Tuy nhiên, sau những đợt bán tháo cổ phiếu công nghệ toàn cầu—chủ yếu do lo ngại về chi phí đầu tư lớn và triển vọng thương mại hóa của lĩnh vực AI—giá trị tài sản ròng các ETF liên quan giảm mạnh, từ sản phẩm “cưng” của thị trường, các ETF này đã trở thành ẩn họa trong con mắt nhà quản lý.

Quy định “liên hoàn”: Từ nâng ký quỹ đến bắt buộc giao dịch mô phỏng

Trước sự hỗn loạn của thị trường, từ tháng 7, các cơ quan quản lý Hàn Quốc liên tục ban hành biện pháp siết chặt. Các động thái ban đầu bao gồm nâng mức ký quỹ tối thiểu, yêu cầu nhà đầu tư phải nắm giữ ít nhất 30 triệu won (khoảng 22.000 USD) tiền mặt mới được tham gia giao dịch.

Quy định mới nhất cũng được cho là nghiêm ngặt nhất là yêu cầu hoàn thành khóa giao dịch mô phỏng trong 5 ngày. Hệ thống này cung cấp cho nhà đầu tư 100 triệu won tiền ảo (khoảng 73.000 USD) để trải nghiệm trực tiếp rủi ro giao dịch đòn bẩy, đặc biệt là tác động “hao mòn biến động” – tức là nếu nắm giữ lâu trong thị trường dao động, lợi nhuận của sản phẩm đòn bẩy sẽ bị xói mòn nghiêm trọng.

Tuy nhiên, thao tác phức tạp của hệ thống đã khiến nhiều nhà đầu tư cá nhân chùn bước. Phần mềm chỉ hỗ trợ tải trên máy tính, không có phiên bản di động, phía Sở giao dịch Chứng khoán Hàn Quốc cũng cho biết chưa có kế hoạch phát triển ứng dụng điện thoại.

Nhà đầu tư cá nhân: Rào cản quá cao, chọn rút lui

Theo đưa tin, trải nghiệm thực tế của nhiều nhà đầu tư cá nhân đã phản ánh rõ hiệu quả của chính sách này.

Anh Kim Jung-hoon, 41 tuổi, sống ở tỉnh Gyeonggi ngoại ô Seoul cho biết, khi nghe về yêu cầu bắt buộc giao dịch mô phỏng, phản ứng đầu tiên của anh là “sẽ không thử, quá phiền phức”.

“Ngày nào cũng tốn thời gian như vậy, lại chỉ tải được trên máy tính, máy tính công ty của tôi không cài được phần mềm bên ngoài, mà mang thêm một chiếc laptop đi làm cũng không khả thi.”

Một nhà đầu tư cá nhân khác tên Lee cho biết, anh đã đáp ứng tất cả các điều kiện trước đó, bao gồm cả yêu cầu ký quỹ tiền mặt tối thiểu 30 triệu won, nhưng bị kẹt lại ở phần giao dịch mô phỏng.

“Anh phải tải phần mềm, còn phải giao dịch đủ thời lượng, lại phải đăng ký lại tài khoản mới. Thế là tôi dừng luôn, tắt đi không chơi nữa.”

Nhà đầu tư cá nhân Park Ki-duck, 39 tuổi, cho biết lý do rút lui là do thị trường AI nguội lạnh.

“Bối cảnh AI và ngành chip nhớ đang không thuận lợi, tôi không muốn vượt qua mấy rào cản này. Nếu điều kiện thị trường tốt hơn, tôi tự tin sẽ kiếm được tiền, tôi mới cân nhắc thực hiện đầy đủ quy trình.”

Thị trường hạ nhiệt, nhưng hệ lụy vẫn còn

Việc siết quản lý đã phần nào giúp ổn định thị trường. Chỉ số biến động Kospi đã giảm mạnh từ đỉnh 97 cuối tháng 6 xuống khoảng 50, đạt mức thấp nhất 4 tháng. Chỉ số chuẩn thị trường chứng khoán Hàn Quốc tích lũy tăng 61% từ đầu năm, nhưng vẫn thấp hơn khoảng 25% so với đỉnh lịch sử thiết lập hai tháng trước.

Tuy nhiên, khối lượng giao dịch sụt giảm quá nhanh cũng đẩy các nhà đầu tư còn nắm giữ sản phẩm liên quan, hy vọng bán ra ở giá cao, vào tình thế tiến thoái lưỡng nan. Việc thanh khoản cạn kiệt khiến chi phí thoái vốn tăng, một số nhà đầu tư có thể đối mặt với nguy cơ “kẹt hàng” bị động.

Chuyên gia phân tích Bloomberg Intelligence Rebecca Sin nhấn mạnh, "thái độ của cơ quan quản lý đã thay đổi cơ bản – từ trước đây ủng hộ chuyển sang chủ động ngăn chặn, áp lực rút vốn khó có thể dịu đi trong ngắn hạn." Khi làn sóng giao dịch AI hạ nhiệt cộng thêm rào cản từ quy định, loạt ETF đòn bẩy từng “làm mưa làm gió” này đang chứng kiến quá trình thoái trào nhanh chóng.